Groene & Toekomstbestendige leefomgeving

Rivierenland is een regio van rivieren, dijken, boomgaarden en dorpen. Een prachtig landschap om in te wonen, werken en recreëren. Tegelijk staat die omgeving onder druk. Er is weinig beleefbaar groen, de biodiversiteit neemt af en klimaatverandering zorgt voor uitdagingen zoals droogte en wateroverlast.
In dit subprogramma werken we samen aan een klimaatrobuust en biodiverser cultuurlandschap met een sterker groenblauw netwerk langs de assen van stad, landelijke gebied, recreatie en tuinbouw. Zo bouwen we aan een gezonde, groene en veerkrachtige regio.

Onder aansturing van Regio Rivierenland zetten we in op het:

  • verbeteren van de leefbaarheid en vitaliteit van de regio door in te zetten op het versterken van groenblauwe structuren;
  • verbinden en versterken van de biodiversiteit en natuur in de regio in combinatie met het versterken van ecologische, recreatieve en klimaatadapatieve functies;
  • realiseren van natuurinclusieve oplossingen en klimaatadaptieve maatregelen die de regio weerbaarder maken tegen weersextremen.

Wat doen we in deze Regio Deal?

In de looptijd en het kader van de Regio Deal worden de volgende projecten uitgevoerd:

  • Gebiedsregisseur Groenblauw Raamwerk
    Het groenblauwe raamwerk verbindt waterlopen, natuurgebieden, fruitboomgaarden en groene corridors tot een samenhangend netwerk. Dit netwerk zorgt voor waterberging bij hevige regen, koelte bij hitte, biodiversiteit en een aantrekkelijk landschap. We streven naar minimaal 10% groenblauwe dooradering in 2050. Om de uitvoering door vele partijen te coördineren en monitoren, koppelkansen te zien en partijen te verbinden is een regionale gebiedsregisseur aangesteld.
  • Natuurlijk in de Stad
    Dit project bestaat uit vele initiatieven die inwoners actief bereiken en hen inspireren en aanzetten om zelf lokaal te vergroenen. Zo helpen groene buurtcoaches inwoners met ideeën en praktische tips. Ook worden op meerdere locaties groene straatacties georganiseerd waar buren samen, met wat hulp van diverse instanties, tegels kunnen weghalen en planten terugzetten.
  • Bestuiverspad
    Het Bestuiverspad wordt een biodivers lint dat geschikt is voor mens en bij. Bijen en diverse andere insecten, zijn als bestuivers van essentieel belang voor de voedselvoorziening en de biodiversiteit. Het pad wordt 30-40 km lang en is geschikt voor een lekkere wandeling. Het pad maakt gebruik van de stations in Culemborg, Geldermalsen, Beesd en Leerdam, zodat je vanuit deze stations een stuk kunt lopen.
  • KPI sturing in de fruit- en laanboom teelt (NFO)
    Veel telers investeren al jaren in landschapselementen, biodiversiteit, waterbuffers, duurzame teeltmethoden en een aantrekkelijk cultuurlandschap. Dit project is erop gericht deze al gemaakte en toekomstige inspanningen beter inzichtelijk en meetbaar te maken. Ook wordt gekeken hoe deze inzet beter gewaardeerd of beloond kan worden. Zo worden economische sectorbelangen en ecologische uitgangspunten verenigd.

 

  • Biodiversiteits herstel landelijke gebied en rondom zon-en wind parken.
    Rond wind- en zonneparken liggen kansen om de natuur te versterken en het landschap aantrekkelijker te maken. De kern van de aanpak is om grondeigenaren in het Rivierengebied te stimuleren en te begeleiden bij de aanplant van streekeigen landschapselementen, zoals hagen, bomen en poelen. Dit gebeurt enerzijds om het algemene groenblauwe raamwerk te versterken en anderzijds om de natuurkwaliteit rondom wind- en zonneparken te vergroten.
  • Regionaal recreatief route programma   
    We werken samen aan een duidelijker en toegankelijk wandel-, fiets- en vaarroutenetwerk in de regio. Door verhalen over de cultuur en historie direct aan deze routes te koppelen, vergroten we de beleving voor zowel inwoners als bezoekers. Ook komen er goede afspraken over beheer en onderhoud hiervan. Door het gebruik en de kwaliteit te meten, kunnen de routes steeds verder worden verbeterd.
  • Gebiedsdeals
    In drie pilotgebieden werken betrokken partijen (boeren, omwonenden, waterschap, gemeente, enz) samen aan een toekomstbestendige inrichting van het buitengebied. Denk aan oplossingen voor opgaven rond water, bodem en biodiversiteit, met een natuurinclusief verdienmodel voor boeren. Dit leidt tot een gebiedsplan, een gebiedsofferte en een gebiedsdeal, waarbij de waarde van ecosysteemdiensten de basis vormt voor passende beloning.
  • Pilots gebiedsfinanciering
    Met gebiedsfinanciering verbinden we investeringen in natuur, landschap, water en bodem aan de partijen die daarvan voordeel hebben. We maken de waarde van ecosysteemdiensten zichtbaar en onderzoeken hoe boeren, telers en andere grondeigenaren structureel kunnen worden beloond voor hun bijdrage aan een gezond en toekomstbestendig gebied.

Wie werken samen?

  • Gemeenten Rivierenland
  • IVN
  • Natuur en Milieu Gelderland
  • Stichting Landschapsbeheer Gelderland
  • Greenport Gelderland
  • Waterschap Rivierenland
  • De Fruitmotor
  • Tree Center Opheusden
  • Nederlandse Fruittelers Organisatie
  • Fruitpact & Laanboompact
  • Bureau Toerisme
  • Regio Rivierenland
  • Provincie Gelderland
  • het Rijk

Dit subprogramma maakt onderdeel uit van Regio Deal FruitDelta Rivierenland, waarin het Rijk, Provincie Gelderland en partijen in de regio samen werken aan én investeren in een toekomstbestendig Rivierenland.